ความเป็นมา
จากการที่ทรงประจักษ์ว่า เด็กนักเรียนในโรงเรียนตำรวจ ตระเวนชายแดน เมื่อสำเร็จการศึกษา ชั้นประถม ๖ส่วนใหญ่จะไม่มีโอกาส ศึกษาต่อในระดับ สูงได้เนื่องจาก ทางบ้านมีฐานะยากจนและ อาศัยอยู่ตามชายแดนมักจะ ไม่มี โรงเรียนเปิดสอนในระดับ สูง จึงมีพระราชประสงค์จะพระ ราชทาน พระราชานุเคราะห์ให้นัก เรียนเหล่านั้นได้มีโอกาสศึกษา ต่อตามระดับสติ ปัญญาและความเหมาะ สมและได้ทรงพระกรุณาโปรด เกล้าฯ ให้จัดตั้งโครงการนี้ขึ้น เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๓๑
วัตถุประสงค์เพื่อสนับสนุนให้นักเรียนที่มีฐานะยากจนในถิ่นทุรกันดารได้รับการศึกษาต่อตามความสามารถโดยกลับไปเป็นผู้ช่วยทำความเจริญให้กับชุมชนในถิ่นทุรกันดารสถานการณ์ปัจจุบันการดำเนินงานในแผน พัฒนาเด็กและเยาวชนในถิ่น ทุรกันดาร ระยะที่ ๑ ได้พัฒนาระบบคัดเลือก นักเรียน ระเบียบวิธีการปฏิบัติสำหรับนัก เรียน ในพระราชานุเคราะห์ ปรับปรุงค่า ใช้จ่ายของนักเรียนตลอดจน การ นิเทศติดตามผลการเรียนของ นักเรียน พร้อมทั้งจัดกวดวิชาเพื่อ ให้ นักเรียนมีความรู้พอที่จะ สอบคัดเลือกเข้าศึกษาต่อใน ระดับอุดมศึกษาได้ ผลการดำเนิน งานที่ผ่านมาพบว่านักเรียน ศึกษาต่อโดยไม่มีการจัด หรือ คัดเลือกแผนการศึกษาที่แน่ นอน และไม่มีการกำหนดแผนการ ศึกษาเพื่อ ให้นักเรียนกลับไปมี ส่วนในการพัฒนาท้องถิ่น ทุรกันดาร นอกจากนี้ยัง ขาดระบบที่ ปรึกษาเพื่อทำหน้าที่ดูแล นักเรียน ติดตามผลการเรียนแก้ ไข ปัญหาต่างๆ ให้กับนักเรียนอย่าง ใกล้ชิดกลุ่มประชากรเป้าหมายนักเรียนโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนที่ผ่านการคัดเลือกตามหลักเกณฑ์เป้าหมายของโครงการเป้าหมายของโครงการ๑. นักเรียนทุกคนสามารถศึกษาจนจบหลักสูตรในแต่ละระดับการศึกษา๒. เมื่อจบการศึกษานักเรียนสามารถมีงานทำช่วยตนเองได้๓. นักเรียนส่วนหนึ่งมีส่วนร่วมในการพัฒนาชุมชนในถิ่นทุรกันดารแนวความคิดในการดำเนินงาน๑. การจัดให้มีหลักเกณฑ์ในการคัดเลือกนักเรียนเข้าเป็นนักเรียนในพระราชานุเคราะห์๒. การจัดให้มีแนวทางการปฏิบัติตัวของนักเรียนในพระราชานุเคราะห์๓. การปลูกฝังอุดมการณ์และความสำนึกในความเป็นไทยมีความรักในถิ่นที่อยู่ และการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นองค์ประมุข๔. การส่งเสริมให้เด็กนักเรียนที่กำลังศึกษาอยู่ในโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนรวมทั้งผู้ปกครองเห็นคุณค่าของการศึกษา๕. การเสริมสร้างความร่วมมือจากสถาบันอื่น ๆ เพื่อการรองรับนักเรียนในพระราชานุเคราะห์๖. การจัดให้มีหน่วยงานดูแลนักเรียนในพระราชานุเคราะห์กิจกรรมสำคัญ๑. คัดเลือกนักเรียนเข้าเป็นนักเรียนในพระราชานุเคราะห์๒. จัดอบรมประจำปีสำหรับนักเรียนในพระราชานุเคราะห์๓. ตรวจเยี่ยมนักเรียนในพระราชานุเคราะห์๔. แนะแนวเด็กนักเรียนที่กำลังศึกษาอยู่ในโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน รวมทั้งผู้ปกครองให้เห็นคุณค่าของการศึกษา๔. ฝึกอบรม/สัมมนาทางด้านการเป็นที่ปรึกษา(Counseling)ให้แก่ผู้ดูแลนักเรียนในพระราชานุเคราะห์แหล่งอ้างอิง: สำนักงานโครงการส่วนพระองค์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี .(๓) (ท๑ ส๖๕๒ ๒๕๓๗)
โครงการนักเรียนในพระราชานุเคราะห์ ระยะที่ ๕
โรงเรียนในโครงการตามพระราชดำริ
ภาคเหนือ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเจ้าพ่อหลวงอุปถัมภ์ ๒
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านใหม่พัฒนาสันติ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเบญจมะ ๑
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนไลออนส์มหาจักร ๘
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนไลออนส์มหาจักร ๙
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนอาโอยาม่า
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเฮียงไทยธำรงค์
- โรงเรียนศึกษานารีอนุสรณ์ ๓
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเจ้าพ่อหลวงอุปถัมภ์
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนชนัตถ์ปิยะอุย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเทคนิคดุสิต
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านดอยล้าน
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบำรุงที่ ๑๑๒
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนศรีสมวงค์
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสังวาลย์วิท ๘
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสมถวิลจินตมัย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนอาชีศึกษาเชียงราย-พะเยา
ภาคกลาง
ภาคตะวันตก
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนคุรุสภา
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านต้นมะม่วง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านบ้องตี้ล่าง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านแม่น้ำน้อย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านเรดาร์ ฯ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนประตูด่าน
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนมิตรมวลชน ๒
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนวิจิตรวิทยาคาร
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสหธนาคารกรุงเทพ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสุนทรเวช
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเฮงเค็ลไทย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน ช่างกลปทุมวันอนุสรณ์ ๑
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนนเรศวรป่าละอู
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนนเรศวรห้วยผึ้ง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเนินแก้ววิทยาคาร
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านเขาจ้าว
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านคอกอ้ายเผือก
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านท่าวังหิน
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านย่านซื่อ
ภาคใต้
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านควนสามัคคี
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านท่าลานทอง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านน้ำฉา
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านในหุบ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านพันวาล
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านสวนเพชร
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านห้วยเหมือง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสิริราษฎร์ประดิษฐ์
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสันตินิมิตร
ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
ภาคตะวันออก
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนการบินไทย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านเขาสารภี
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านคลองเจริญสุข
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านคลองตะเคียนชัย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านโคกน้อย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านตากฟ้า
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านท่าผักชี
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านทุ่งกบินทร์
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านน้ำอ้อม
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านวังศรีทอง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านใหม่ไทยเจริญ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนประชารัฐบำรุง ๑
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนพีระยานุเคราะห์ฯ ๑
