ความเป็นมา
สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารีทรงเล็งเห็นว่าการ ปลูกฝังหลักการสหกรณ์แก่เด็กและเยาวชนโดยเริ่มจากโรงเรียนเป็นอันดับ แรก จะก่อให้เกิดความร่วมมือ ร่วมแรงร่วมใจในกลุ่มของเด็กนักเรียน ตลอดจนครูและประชาชนในท้องถิ่นอย่างเป็นระบบและต่อเนื่องเกิดการ ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน การเห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวม การรวมกลุ่มกันใน การดำเนินกิจกรรมต่าง ๆ เพื่อการดำรงชีวิตที่ดีขึ้น จึงทรงมีพระราช กระแสแก่อธิบดีกรมตำรวจ ณ โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านภูต่าง อำเภอบ้านโคกจังหวัดอุตรดิตถ์เมื่อวันที่ ๓๐ พฤษภาคม๒๕๓๔ ให้ดำเนิน การสหกรณ์ในโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน และทรงมีพระราชกระแส แก่อธิบดีกรมส่งเสริมสหกรณ์ ณ พระตำหนักจิตรลดารโหฐาน เมื่อวันที่ ๗มิถุนายน ๒๕๓๔ ให้ส่งเสริมวิธีการสหกรณ์ให้แพร่หลายไปยังเด็กนักเรียน ในโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนกรมตำรวจและกรมส่งเสริมสหกรณ์จึงได้ เริ่มดำเนินโครงการส่งเสริมสหกรณ์ในโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน ๖ แห่งเป็นโครงการนำร่องในปี ๒๕๓๔ เป็นต้นมา
สถานการณ์ปัจจุบัน
ในแผนพัฒนาเด็กและเยาวชนในถิ่นทุกรกันดาร ระยะที่ ๑ ได้ให้ความรู้เรื่องการสหกรณ์แก่ครู และนักเรียน และมีการจัดกิจกรรมร้านค้า กิจกรรมออมทรัพย์ จัดมุมสหกรณ์ เพื่อให้นักเรียนได้ฝึกปฏิบัติการทำงานตามระบบสหกรณ์ ผลการดำเนินงานดังกล่าวทำให้นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจในหลักและวิธีการสหกรณ์มากขึ้น อย่างไรก็ตามการดำเนินงานที่ผ่านมาพบว่า ครู ส่วนหนึ่งในดรงเรียนที่ต้องสอนวิชาสหกรณ์ไม่ได้รับการอบรมวิธีการสหกรณ์ จึงทำให้ไม่สามารถจัดการเรียนการสอนพร้อมทั้งการปฏิบัติได้อย่างมีประสิทธิภาพ อีกทั้งนักเรียนยังขาดโอกาสในการปฏิบัติงานด้วยตนเองให้ครบทุกขั้น ตอนของการดำเนินงานสหกรณ์ ในด้านประชาชนได้มีการฝึกอบรมให้ความรู้แก่ประชาชน แต่ก็ยังไม่สามารถส่งเสริมให้เกิดการรวมกลุ่มเพื่อพัฒนาอาชีพของตนเองตามระบบสหกรณ์ได้
วัตถุประสงค์
๑. เพื่อส่งเสริมความรู้เกี่ยวกับหลักการวิธีการสหกรณ์แก่เด็กนักเรียน
๒. เพื่อส่งเสริมให้มีการจัดตั้งสหกรณ์ขึ้นในชุมชนที่มีความพร้อม
เป้าหมาย
๑. นักเรียนในทุกพื้นที่โครงการมีความรู้เรื่องการสหกรณ์
๒. ครูตำรวจตระเวนชายแดนทุกคน ต้องได้รับการพัฒนาให้มีความรู้ด้านสหกรณ์เพียงพอตามศักยภาพ
๓. จะต้องมีกิจกรรมสหกรณ์ภาคปฏิบัติ อย่างน้อยโรงเรียนละ ๒ กิจกรรม
๔. พัฒนาชุมชนที่มีความพร้อม ให้สามารถจัดตั้งเป็นสหกรณ์ตัวอย่างได้
กิจกรรมสำคัญ
๑. การจัดการเรียนการสอนวิชาสหกรณ์ มีแนวทางดำเนินกิจกรรม คือ
๑.๑ จัดทำคู่มือครู เพื่อใช้ประกอบการเรียนการสอน
๑.๒ จัดทำคู่มือนักเรียน เพื่อใช้ประกอบการเรียน
๑.๓ อบรมครูตำรวจตระเวนชายแดนทุกคน ให้มีความรู้และทักษะในการ จัดการเรียนการสอนและดำเนินกิจกรรมให้มีประสิทธิภาพต่อไปได้
๑.๔ จัดให้มีการศึกษาดูงาน แลกเปลี่ยนประสบการณ์กับสหกรณ์ตัวอย่าง
๒. การอบรมให้ความรู้แก่ผู้รับผิดชอบในการติดตามงานเกี่ยวกับแนวคิดและวิธีการดำเนินงานโครงการ
๓. การส่งเสริมวิธีการสหกรณ์ให้กับศิษย์เก่าและประชาชนในชุมชน มีแนวทางการดำเนินกิจกรรม คือ
๓.๑ อบรมให้ความรู้แก่ศิษย์เก่าและประชาชนในพื้นที่เรื่องการสหกรณ์
๓.๒ สนับสนุนให้มีการรวมกลุ่มในรูปสหกรณ์เพื่อดำเนินกิจกรรมร่วมกัน
แหล่งอ้างอิง: สำนักงานโครงการส่วนพระองค์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี .(๒)
โครงการส่งเสริมสหกรณ์ ระยะที่ ๒
โรงเรียนในโครงการตามพระราชดำริ
ภาคเหนือ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเจ้าพ่อหลวงอุปถัมภ์ ๒
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านใหม่พัฒนาสันติ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเบญจมะ ๑
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนไลออนส์มหาจักร ๘
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนไลออนส์มหาจักร ๙
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนอาโอยาม่า
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเฮียงไทยธำรงค์
- โรงเรียนศึกษานารีอนุสรณ์ ๓
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเจ้าพ่อหลวงอุปถัมภ์
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนชนัตถ์ปิยะอุย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเทคนิคดุสิต
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านดอยล้าน
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบำรุงที่ ๑๑๒
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนศรีสมวงค์
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสังวาลย์วิท ๘
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสมถวิลจินตมัย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนอาชีศึกษาเชียงราย-พะเยา
ภาคกลาง
ภาคตะวันตก
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนคุรุสภา
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านต้นมะม่วง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านบ้องตี้ล่าง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านแม่น้ำน้อย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านเรดาร์ ฯ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนประตูด่าน
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนมิตรมวลชน ๒
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนวิจิตรวิทยาคาร
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสหธนาคารกรุงเทพ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสุนทรเวช
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเฮงเค็ลไทย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน ช่างกลปทุมวันอนุสรณ์ ๑
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนนเรศวรป่าละอู
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนนเรศวรห้วยผึ้ง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเนินแก้ววิทยาคาร
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านเขาจ้าว
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านคอกอ้ายเผือก
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านท่าวังหิน
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านย่านซื่อ
ภาคใต้
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านควนสามัคคี
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านท่าลานทอง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านน้ำฉา
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านในหุบ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านพันวาล
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านสวนเพชร
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านห้วยเหมือง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสิริราษฎร์ประดิษฐ์
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนสันตินิมิตร
ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
ภาคตะวันออก
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนการบินไทย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านเขาสารภี
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านคลองเจริญสุข
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านคลองตะเคียนชัย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านโคกน้อย
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านตากฟ้า
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านท่าผักชี
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านทุ่งกบินทร์
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านน้ำอ้อม
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านวังศรีทอง
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านใหม่ไทยเจริญ
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนประชารัฐบำรุง ๑
- โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนพีระยานุเคราะห์ฯ ๑
